Fyrir nokkrum dögum kom Björgvin Björgvinsson, fyrrverandi yfirmaður kynferðisafbrotadeildar og tjáði sig eitthvað um nauðgunarmál í DV. Uppi varð fótur og fit, hann neyddist til að segja af sér, og svo var hann laminn í gær eða fyrradag af einhverjum riddara réttvísinnar.
Það er í svona tilfellum þar sem pólitísk réttsýni og internetþus fer alveg ótrúlega í taugarnar á mér. Um leið og hægt er að túlka orð einhvers á þann veg að það falli ekki að okkar frjálslynda vestræna gildismati, algjörlega óháð því hvort sú túlkun rétt eða ekki, þá gjörsamlega tryllast allir. Í staðinn fyrir að reyna aðeins að skilja hvað maðurinn var að fara, og að reyna að túlka orðinn öðruvísi sem svo að hann væri eitthvað skrímsli, þá byrjuðu allir, þar á meðal stór hluti Facebook-vina minna, að fussa sveia og nöldra yfir þessu: “hva, er hann að segja að nauðganir séu fórnarlömbunum að kenna??! omg!”, “það er sko svona gamaldags hugarfar og fáfræði sem þarf að uppræta!” etc.
Persónulega er ég algjörlega sammála því sem hann sagði. Það ætti að vera meiri umræða um áfengi og lyfjaneyslu í tengslum við nauðganir þannig að fólk sé meðvitaðra um hættuna sem er fólgin í því að verða ofurölvi niðrí bæ um helgar. Sjálfur á ég vinkonu sem á það til að vaða ein út og suður og setja þar með sjálfa sig í hættu þegar hún er búin að fá sér í glas, og ég hef oft skammað hana fyrir það og reynt að benda henni á hvað það getur verið hættulegt. En þýðir það þar með að ég myndi kenna henni um það ef henni yrði nauðgað?? Auðvitað ekki. Ef maður hvetur fólk til að vera með bílbelti, jafngildir það þá því að varpa ábyrgðinni á fórnarlambið ef einhver útúrdópaður geðsjúklingur klessir í hliðina á því og drepur það?
Hér er annars tilvitnunin eins og hún birtist í DV: „Það er líka annað í þessu að það er alltaf undir hverjum og einum komið að vera meðvitaður um það að ef þeir drekka mikið, taka lyf eða fíkniefni þá getur ýmislegt gerst. Vandamálið felst meðal annars í því að fólk leitar ekki inn á við og sér ekki að það er að setja sjálft sig í hættu með drykkju og dópneyslu. Oftar en ekki eru þessi mál tengd mikilli áfengisnotkun og ekki á ábyrgð neins nema viðkomandi sem er útsettur fyrir því að lenda í einhverjum vandræðum. Það er erfitt hvað það er algengt að fólk bendir alltaf á einhverja aðra og reynir að koma ábyrgðina yfir á þá. Fólk ætti kannski að líta oftar í eigin barm og bera ábyrgð á sjálfu sér.“
Vel má vera að Björgvin hafi komist klunnalega að orði, en orðin hans má túlka á tvenna vegu; annarsvegar að nauðganir séu í góðu lagi ef fólk er ofurölvi eða á lyfjum, og að með orðunum “Það er erfitt hvað það er algengt að fólk bendir alltaf á einhverja aðra og reynir að koma ábyrgðina yfir á þá” eigi hann bókstaflega við að fórnalambið beri alla ábyrgð ef það er drukkið. Hinsvegar má túlka það sem svo að hann sé einfaldlega að vekja athygli á því að fólk þurfi að taka meiri ábyrgð á sjálfu sér, og að með orðunum sem ég vitnaði í sé eigi hann við hugarfar fólks almennt. Stundum þarf líka aðeins að lesa á milli línanna og beita smá kommon sens: hvort er líklegra að maður sem FOKKING SÉR UM AÐ RANNSAKA ALLAR NAUÐGANIR Á ÍSLANDI sé geðbilað karlrembusvín, eða þá að hann sé maður sem hefur séð ýmislegt misjafnt, hefur mikla reynslu af þessum málum og sé bara að benda á hvað betur megi fara, nefnilega að fólk passi sig betur??? Mér finnst það allavegana frekar augljóst.
Lag dagsins: Nirvana – Rape Me